Покатиловтың «Сабахы» Чемпиондар лигасында: қазақстандық қақпашы Әзербайжан футболының тарихына қалай енді

2026 жылғы 25 тамызда бакулік «Сабах» израильдік «Хапоэльге» (Беэр-Шева) қарсы кездесуде керемет камбэк жасады – қосымша уақытта 5:2 және екі кездесудің қорытындысы бойынша 6:4. Клуб өз тарихында алғаш рет Чемпиондар лигасының жалпы кезеңіне жолдама алды. 120 минут бойы қақпаны капитандық таңбамен қазақстандық Стас Покатилов қорғады.

ASnews.kz Еуропаның басты жарысында қалған жалғыз қазақстандық футболшы туралы баяндайды.

Екі сағатқа созылған камбэк

Израильдегі алғашқы матчта «Сабах» 1:2 есебімен ұтылды. Өз алаңында есепті теңестіру керек болды, бірақ негізгі уақыт бұған жеткіліксіз еді. Ойын овертаймға ұласып, онда бакуліктер қарсыласын бет қаратпай жеңді. Нәтиже – 5:2, жалпы есеп – 6:4.

Покатилов толық 120 минут өнер көрсетті. Ақтық ысқырықтан кейін ол Tenbildop.kz басылымына өз әсерін бөлісті:

«Сезімді сөзбен айтып жеткізе алмаймын, жай ғана сөзім жоқ. Өз арманымның, бәріміздің ортақ арманымыздың орындалғанына әлі де сене алар емеспін. Тіпті не айтарымды да білмеймін».

Жалпы кезеңдегі қарсыластар туралы қақпашы әртүрлі кезеңдерде команданың әртүрлі армандағанын, бірақ қазір кез келген ұжыммен кездесуге қуанышты болатынын айтты. Ал киім ауыстыратын бөлме туралы қысқа қайырды: онда нағыз хаос болып жатыр және бұл хаос әлі де жалғасады.

«Біздің ертегіміз жалғасуда, жеребе тарту рәсімін асыға күтеміз».

Іріктеудің сегіз матчы

«Сабах» жарысты бірінші раундтан бастап, қатарынан төрт кезеңнен өтті:

• 1-раунд: уэльстік «Нью Сэйнтс» – өз алаңында 2:0, сыртта 2:1. Жалпы есеп: 4:1.

• 2-раунд: финляндиялық КуПС – өз алаңында 1:0, сыртта 2:0. Жалпы есеп: 3:0.

• 3-раунд: даниялық «Орхус» – сыртта 1:2 есебімен жеңіліс және өз алаңында 4:0 есебімен ойсырата жеңіс. Жалпы есеп: 5:2.

• Плей-офф раунды: «Хапоэль» Беэр-Шева – сыртта 1:2, өз алаңында овертаймда 5:2. Жалпы есеп: 6:4.

Сегіз матчтағы алты жеңіс – және негізгі кезеңдегі 36 команданың арасынан орын.

«Сабах» қандай клуб?

Клубтың құрылғанына бар-жоғы тоғыз жыл – 2017 жылы іргесі қаланған. Үй аренасы – Бакудегі «Банк Республика Арена», ал еурокубоктық матчтар Тофик Бахрамов атындағы стадионда өткізіледі.

Уақыт өте келе «Сабах» Әзербайжан премьер-лигасының орнықты ортаңқол клубына айналды: 2023/24 маусымында үшінші орын, 2024/25 маусымында бесінші орын және тарихындағы алғашқы ел Кубогы.

Үлкен серпіліс 2025/26 маусымында орын алды. Литвалық маман Вальдас Дамбраускастың басшылығымен клуб алтын дубль жасады – чемпиондық пен қатарынан екінші Кубокты жеңіп алды. Үздік бомбардир Джой-Лэнс Микельс лигада 19 гол, ал барлық турнирлерде 28 гол соқты.

«Сабахқа» дейін әзербайжандық клубтардан ЧЛ топтық кезеңіне тек «Қарабах» қана шыққан болатын – 2017/18 және 2025/26 маусымдарында.

Покатиловтың жетістіктері

33 жастағы қақпашының қоржынында қазақстандық жүлделердің толық жиынтығы бар:

• Қазақстан чемпионы: 2020 жыл («Қайратпен»).

• Қазақстан Кубогының үш дүркін иегері: 2013 жылы қарағандылық «Шахтермен», 2017 және 2018 жылдары «Қайратпен».

• Ел Суперкубогының екі дүркін иегері: 2017 жылы «Қайратпен» және 2024 жылы «Тобылмен».

Енді бұл тізімге «Сабах» сапындағы Әзербайжан чемпиондығы мен Кубогы қосылды.

Мансабы: Қазақстан футболының картасы

Покатиловтың клубтық жолы – мәнін алғанда кейінгі он бес жылдағы ҚПЛ тарихы. Оралдың «Ақжайығында» бастап, 2013 жылдың маусымында қарағандылық «Шахтерге» ауысты. 2015 жылдың қаңтарынан бастап – «Ақтөбеде».

2016 жылдың ақпанында алғашқы шетелдік трансфер орын алды: ресейлік «Ростов». Одан соң сол жылдың жазында жалға «Қайратқа» өтті, ал 2017 жылдың қаңтарынан бастап алматылықтардың толыққанды ойыншысы атанды. «Қайраттағы» бес жыл –  мансабындағы ең ұзақ кезең. Сондай-ақ сары-қаралар сапында голкипер алғаш рет еурокубоктың топтық кезеңінде ойнады (2021/22 маусымында Конференция лигасында).

2022 жылдың ақпанында «Ақтөбеге» қайта оралды, 2024 жылдың қаңтарында «Тобылға» ауысты, ал 2025 жылдың 21 қаңтарында еркін агент ретінде Бакуге қоныс аударды.

Шешім оңай болған жоқ. Журналист әрі функционер Ербол Қайыровпен әңгімеде Покатилов бастапқыда «Сабахтың» ұсынысына күмәнмен қарағанын, бірақ клубтың қарқынды дамуы мен оған деген зор қажеттілікті дәлелдей алғаны баурап алғанын мойындады. Жалақысы ҚПЛ-ға қарағанда төмен болғанымен, футбол деңгейі жоғары болып шықты.

«Бір адым артқа жасадым ба деп ойладым. Бірақ, көрсеткендей, бұл екі адым алға жасалған қадам екен».

Transfermarkt мәліметінше нарықтық құны – 600 мың еуро.

Ұлттық құрама хикаясы: неге шақырылмады?

Бұл – бөлек әрі өзекті тақырып. Клубтағы тұрақты жоғары деңгейіне қарамастан, Покатилов жылдар бойы ұлттық құрамаға сирек шақырту алды. Қазақстандық футбол қоғамдастығында қақпашының өзі келуден бас тартады деген сыбыстар тарады.

Ол бұл ақпаратты ASnews.kz сайтына берген сұхбатында жоққа шығарды, бірақ себебін түсіндірді.

Покатиловтың айтуынша, Магомед Адиевтің тұсында кез келген жағдайда құрама қақпасын басқа ойыншы қорғайтыны білдірілген. Ол мұндай шақыртулардың мәнін көрмеген. Талғат Байсуфиновтің бапкерлік штабымен де ұқсас әңгіме болған – қақпашы команда оған мұқтаж екенін сезінгенін айтқанымен, оған түбегейлі сенім артылмайтынын түсінген.

«Мен жай ғана жаттығып, біреуді жаттықтыру үшін келуге дайын емеспін».

Дегенмен, ол кез келген уақытта шақыртуға дайын екенін және ұлттық құрамада ойнауды кез келген спортшы үшін ең жоғарғы меже санайтынын атап өтті.

«Соған қарамастан, мен әрқашан құрама жағындамын. Шын жүрегіммен оның матчтарына қатысқым келеді. Өзімді жүз пайыз шынайы патриот деп санаймын».

Жаңа бапкер – жаңа мүмкіндік

Жағдай Джон ван 'т Схиптің келуімен өзгерді. Тамыз айында Қазақстан құрамасын басқарған нидерландтық маман барлық үміткерлерді – жастарды да, қазір шақыртуға лайықтыларды да бақылайтынын, ал оңтайлы бабында тұрғандар ойнайтынын мәлімдеді.

Покатилов Ұлттар лигасының күзгі матчтарында Фарер аралдары, Словакия және Молдоваға қарсы ойындарға құраманың кеңейтілген тізіміне енді. Ұзақ уақыттан бері алғаш рет ол елдің басты командасына оралуға шынайы мүмкіндік алып отыр.

Ол кеше матчтан кейін мұны растады:

«Мен кеңейтілген тізімге ендім, бапкерлермен сөйлестім. Әрқашан айтатынымдай: егер құрамаға шақырса, өте қуанышты боламын. Кез келген спортшы мен футболшы үшін ұлттық құрамада өнер көрсету – ең жоғарғы меже».

Ары қарай не болады?

Жаңа форматтағы Чемпиондар лигасының жалпы кезеңі – сегіз түрлі қарсыласқа қарсы сегіз матч. Жеребе «Сабахтың» қарсыластарын анықтайды. Покатилов үшін бұл – 33 жасында Еуропаның басты клубтық жарысының негізгі торындағы алғашқы тәжірибесі болмақ.

«Қайрат» Чемпиондар лигасынан ұшып кеткеннен кейін Стас Покатилов турнирдегі жалғыз қазақстандық болып қалды. 2025/26 маусымында алматылықтар іріктеуде «Слован» және «Селтик» сияқты командаларды жеңіп, ЧЛ жалпы кезеңіне өткен Қазақстанның екінші клубы атанған еді.

Қазақстан құрамасының жақын арадағы матчтары – 26 қыркүйекте Торсхавнда Фарер аралдарына қарсы және 29 қыркүйекте Кошицеде Словакияға қарсы өтпек.