Жел, жаңбыр және ӘЧ-на шығуға бір қадам: Қазақстанмен ойнайтын Фарер аралдары деген кім?

2026 жылғы 26 қыркүйекте Қазақстан құрамасы Торсхавнда Фарер аралдарымен ойнайды – бұл Ұлттар лигасының С дивизионының бірінші туры. Көпшілік үшін бұл әлі де жеңіл қарсылас саналатын «аралдан келген баяғы команда».

Бірақ бұл әлдеқашан олай емес. ASnews.kz бүгінгі Фарерлердің кім екенін – рекордтар мен сенсациялардан бастап, Торсхавнда ешкімнің ойнағысы келмейтін себептеріне дейін егжей-тегжейлі талдайды.

Географиясы: бұл ел қай жерде орналасқан

Фарер аралдары – Солтүстік Атлантикадағы Исландия, Норвегия және Шотландия аралығында орналасқан 18 аралдан тұратын архипелаг. Дания Корольдігінің құрамындағы автономиялық аумақ, сонымен бірге өз парламенті, тілі және, біз үшін ең маңыздысы – жеке футбол құрамасы бар.

Негізгі сандар:

• Халық саны: шамамен 55 мың адам

• Астанасы: Торсхавн (шамамен 14 мың тұрғын)

• Тілдері: фарер және дат

• Жер аумағы: 1399 км²

• Автономиясы: 1948 жылдан бастап

Масштабты түсіну үшін: бүкіл Фарер аралдарының халық саны Алматыдағы бір ықшамауданның тұрғындарынан да аз. Соған қарамастан мұнда кәсіби чемпионат, өз федерациясы және еурокубоктар мен іріктеу кезеңдерінде барлық командалармен тең дәрежеде ойнайтын құрама бар.

Неліктен «Landsliðið»

Фарерліктердің лақап аты барынша қарапайым – Landsliðið, бұл аудармада жай ғана «құрама» дегенді білдіреді. Ешқандай зоология, ешқандай символдар жоқ.

Есесіне басқа нәрсе бар – құраманы жүннен тоқылған жемпірлермен және ауа райымен бұрыннан бері әрі тұрақты түрде байланыстырады. Жергілікті мәтелде: егер сізге Фарердегі ауа райы ұнамаса, бес минут күтіңіз делінген. Қарсылас ойыншылар мұны әдетте өз бастарынан өткеріп барып біледі.

Тарихы: 9:0 жеңілістен жаңа сенсацияларға дейін

Бастапқы нүктелер. Фарер аралдарының футбол федерациясы (FSF) ФИФА-ға 1988 жылы, ал УЕФА-ға 1990 жылы мүше болды. Алғашқы ресми халықаралық матч 1988 жылы 2 шілдеде Торсхавнда өтті: Фарерлер Канаданы 1:0 есебімен жеңді.

Оған дейін тек түнек болды. Бейресми тарихтағы ең ірі жеңіліс – 1985 жылы Исландиядан 0:9. УЕФА мүшесі ретінде де команда Югославиядан 0:7, Румыниядан 0:7, Норвегиядан 0:7 және 1996 жылы Югославиядан 1:8 есебімен ұтылған.

Австрияны жеңген аңыз матч. Фарер футболының басты тарихи оқиғасы – 1990 жылдың 12 қыркүйегі, Еуро-1992 іріктеу кезеңіндегі дебюттік матч. Фарерлер Австрияны 1:0 есебімен ұтты. Ол кезде команданы пошташылар, ағаш ұсталары мен мұғалімдердің жиынтығы деп атайтын – бұл шындықтан алыс емес еді.

Қазір не болып жатыр: тарихтағы ең жақсы цикл

ӘЧ-2026 іріктеу турнирі Фарерлер үшін нағыз серпіліс болды. Хорватия, Чехия, Черногория және Гибралтармен бірге L тобында команда 12 ұпай жинап, Черногорияны артқа тастап, үшінші орын алды.

Сенсациялар хронологиясы:

• 2025 жылғы 25 наурыз – Фарерлер 2:1 Гибралтар

• 2025 жылғы 5 қыркүйек – Гибралтар 0:1 Фарерлер

• 2025 жылғы 8 қыркүйек – Фарерлер 4:0 Черногория

• 2025 жылғы 12 қазан – Фарерлер 2:1 Чехия

Черногорияны жеңу клуб тарихындағы ең ірі жеңіс рекордын қайталады. Ал Чехиямен өткен матч қатарынан үшінші жеңіс болды – бұл құрама тарихында алғаш рет орын алған жағдай.

Чехтерге қарсы матчта жеңісті соңғы минуттарда жұлып алды: Фарерлер 67-минутта алға шығып, он минуттан кейін гол жіберіп алды, бірақ 81-минутта жеңіске жетті.

Бәрін түсіндіретін жеке бір сан бар: іріктеу кезеңінің сегіз матчында Фарерлер небәрі тоғыз гол ғана жіберді. Бұл халық саны 55 мың адамды құрайтын командадан ешкім күтпейтін жоғары деңгейлі қорғаныс. Әлем чемпионатының өтпелі матчтарына шығуға оларға сәл ғана жетпей қалды – команда Чехиядан бір ұпайға ғана қалып қойды.

ФИФА рейтингі және Қазақстанмен салыстыру

2026 жылдың 20 шілдесіндегі жағдай бойынша Фарер аралдары ФИФА рейтингінде 123-ші орында тұр.

• Тарихи максимум: 74-ші орын (2015 жылғы шілде, 2016 жылғы қазан)

• Тарихи минимум: 198-ші орын (2008 жылғы қыркүйек)

Қазақстан дәл сол рейтингте – 114-ші сатыда. Айырмашылық тоғыз-ақ орын, яғни командалар іс жүзінде тең.

2025 жылдың қарашасында Фарер аралдары құрамасы өз алаңында жолдастық кездесуде Қазақстан құрамасын 1:0 есебімен жеңген болатын.

Оларда кімдер ойнайды?

• Бас бапкер – Эйдун Клакстейн. Құраманы ең табысты кезеңінде басқарып отырған жергілікті маман.

• Капитан – Вильермур Давидсен, қорғаушы, соңғы жылдардағы команда көшбасшыларының бірі.

• Матчтар саны бойынша рекордшы – Йоан Симун Эдмундссон, құрама сапында 100 ойын өткізген. Бұл Фарер футболының тарихында бұған дейін ешкім жете алмаған дөңгелек сан.

• Тарихтағы үздік сұрмергендер – Регви Якобсен мен Клемент Ольсен, әрқайсысында 10 голдан бар.

Осы іріктеу кезеңінде көзге түскен жас ойыншылар да болды – Чехияға гол соққан Ханус Серенсен және негізінен скандинавиялық чемпионаттарда өнер көрсететін басқа да футболшылар. Осы маусымда ҚПЛ-да «Қызылжар» сапында 4 гол соғып, 5 ассист жасаған Йоаннес Бьярталидті бөлек атап өткен жөн.

Торсхавн: мұнда неліктен барлығына қиын

Үй аренасы – Торсхавндағы «Торсвеллюр» стадионы. Сыйымдылығы шамамен 6 мың көрермен.

Басты фактор – трибуналар емес, ауа райы. Қыркүйектің соңындағы Солтүстік Атлантика – бұл жел, жаңбыр және 8–10 градус шамасындағы температура. Алаң көбіне ауыр болады, доптың бағыты болжанбайды, ал төменнен комбинациялық ойынға үйреніп қалған қарсыластарға ойын барысында бейімделуге тура келеді.

Бұған логистика да қосылады: Фарерге тікелей жету мүмкін емес дерлік, барлық жағдайда Копенгагенде ұшақ ауыстыру керек. Ұзақ жолдан кейін командалар қатты шаршап келеді.

Қазақстанды қандай тактика күтіп тұр

Фарерлер барынша прагматикалық футбол ойнайды.

Схемасы: көбінесе мықты қарсыластарға қарсы өте төмен блокпен 3-4-3 немесе 5-4-1.

Мықты тұстары:

• Қорғаныс. Іріктеудегі сегіз матчта жіберілген тоғыз гол бәрін айтып тұр. Команда 90 минут бойы төменгі блокты ұстай алады.

• Стандарттар. Позициялық шабуылдағы ресурстар шектеулі болғандықтан, бұрыштамалар мен айып соққылары басты қару болып қала береді.

• Мінез. Чехия мен Черногорияны жеңген команда психологиялық тұрғыдан тоқсаныншы жылдардағыдай қарсылас емес.

• Үй факторы. Ауа райы, алаң және логистика олардың пайдасына жұмыс істейді.

Әлсіз тұстары:

• Шабуыл. Черногориямен болған 4:0 сияқты сирек кездесетін жарқылдарды қоспағанда, команда көп гол соқпайды.

• Чемпионат деңгейі. Ойыншылардың көпшілігі фарерлік немесе скандинавиялық төменгі лигаларда, тек бірнешеуі ғана көзге түсетін еуропалық клубтарда өнер көрсетеді.

• Құрамның тереңдігі. 55 мың халқы бар елде орындаушыларды таңдау объективті түрде шектеулі.

• Сырт алаңдағы матчтар. Торсхавннан тыс жерде команда айтарлықтай қарапайым көрінеді – Хорватиядан ірі жеңіліс табуы осының дәлелі.

Қазақстаннмен салыстырғанда бұл қалай көрінеді

Командалар рейтинг бойынша іс жүзінде тең, әрі екеуі де матчқа қайта құру жағдайында келіп отыр. Қазақстанда – жаңа бас бапкер Джон ван 'т Схип, ол үшін бұл құрама тізгініндегі алғашқы ресми матч. Ал Фарерлерде – тарихтағы ең табысты циклдың жалғасы.

Қазақстанның басымдығы – ойыншылардың жеке деңгейінде: құрамда РПЛ футболшылары мен еурокубоктарда (соның ішінде Чемпиондар лигасында) ойнау тәжірибесі бар ойыншылар бар. Фарерлердің басымдығы – тәртіп, үй жағдайы және соңғы бір жылда жинаған сенімділіктері.

Ойынның күтілетін сипаты: гол аз соғылатын, тығыз, тартысты матч. Фарерлер допты беріп қойып, стандарттар мен қарымта шабуылдарда өз мүмкіндіктерін күтетіні анық.

Қорытынды: менсінбеуге болмайды

Фарер аралдары әлдеқашан күлкіге қалатын аутсайдер команда болудан қалған. Бұл соңғы бір жылда Чехияны жеңіп, Черногорияны тас-талқан еткен және тарихта алғаш рет қатарынан үш жеңіске жеткен құрама.

55 мың адам, Солтүстік Атлантиканың қақ ортасындағы аралдар, жылына тоғыз ай бойы жел мен жаңбыр – соған қарамастан бұл әлем чемпионатына қатысушылардан ұпай тартып алатын команда. 26 қыркүйекте Торсхавнда Қазақстанды тек шеберлік емес, шыдамдылық та шешетін матч күтіп тұр.

Еске сала кетейік: Фарер аралдары – Қазақстан матчы 26 қыркүйекте УЕФА Ұлттар лигасы С дивизионының бірінші туры аясында өтеді. Үш күннен кейін, 29 қыркүйекте, Қазақстан құрамасы Кошицеде Словакияға қарсы ойнайды.